Du wahrer Gott und Davids Sohn

Du wahrer Gott und Davids Sohn

BWV 23 uitgevoerd door de Nederlandse Bachvereniging
onder leiding van Sigiswald Kuijken
Waalse Kerk, Amsterdam

  • Intro
  • 1. Du wahrer Gott (Arie)
  • 2. Ach! gehe nicht vorüber (Rezitativ)
  • 3. Aller Augen warten, Herr (Chor)
  • 4. Christe, du Lamm Gottes (Choral)

Achter de muziek

Verhaal
Verhaal
Achtergrondvideo's
Achtergrondvideo's
Teksten
Teksten
Credits
Credits

Sollicitatienoten

Met deze muziek overtuigde Bach de gemeenteraad in Leipzig van zijn kwaliteiten.

Zonder inleiding stap je hier middenin het verhaal. Het gaat over de genezing van een blinde, die Jezus ontmoet op weg naar Jericho. De blinde roept Jezus om hulp. En Jezus geneest hem. De blinde ziet zijn ware aard, terwijl de omstanders ziende blind zijn. In de bas hoor je de gang naar Jericho. Daarboven klinkt een duet van hobo’s en een duet van sopraan en alt. Twee keer tweestemmigheid dus. De partijen van de hobo’s en die van de zangers imiteren elkaar, ze zijn hetzelfde en toch niet. Dat zou kunnen verwijzen naar Jezus’ twee-eenheid: hij is zowel God als mens (wahrer Gott und Davids Sohn’).

Deze cantate bestond eerst maar uit drie delen. Het oorspronkelijke slot was het positieve Aller Augen warten, Herr’. Daarin hoor je het optimisme en het vertrouwen van de blinde terug. Het later nog extra toegevoegde slotdeel, de monumentale koraalbewerking Christe du Lamm Gottes’, was gebaseerd op een passielied dat iedereen in die tijd kende. Zo wijst Bach vooruit naar de weken die komen gaan: zondag Estomihi is de laatste zondag voor de vasten en de vasten loopt uit in de lijdenstijd.

Dat Bach het ‘Christe du Lamm Gottes’ pas later toevoegde, betekent overigens niet dat het er met de haren bij is gesleept. Al in het recitatief van de tenor klinkt de melodie van het lied in de hobo. Terwijl de tenor aandacht voor zijn lijden vraagt, als was hij de blinde uit de lezing, verwijst de hobo al naar het lijden van Jezus zelf. Door aan het einde een complete koraalbewerking over hetzelfde lied toe te voegen, trekt Bach die lijn door.

Eigenlijk kun je deze cantate niet los zien van Jesus nahm zu sich die Zwölfe, BWV 22. Samen met Du wahrer Gott und Davids Sohn voerde Bach BWV 22 uit op 5 februari 1723 in Leipzig tijdens een dienst. Beide stukken waren in opdracht van de gemeenteraad geschreven als proefstukken en de ‘auditie’ maakte deel uit van Bachs sollicitatieprocedure in Leipzig. Zijn muziek beviel goed en uiteindelijk werd hij er dan ook cantor: “Am verwichenen Sonntage Vormittage machte der Hochfürstl. Capellmeister zu Cöthen, Mr. Bach, allhier in der Kirchen zu Thomä wegen der bisher noch immer vacant stehenden Cantor-Stelle seine Probe, und ist desselben damahlige Music von allen, welche dergleichen ästimeren, sehr gelobet worden...”, zo schreef de krant.  

BWV
23
Titel
Du wahrer Gott und Davids Sohn
Genre
cantates
Jaartal
1723
Stad
Köthen/Leipzig
Tekstdichter
onbekend
Bestemming
zondag Estomihi
Eerste uitvoering
5 februari 1723
Bijzonderheden
Dit is een van de twee proefstukken waarmee Bach solliciteerde in Leipzig. Het slotstuk ‘Christe du Lamm Gottes’ schreef hij al eerder en gebruikte hij in 1725 als slotkoor van de Johannes-Passion, BWV 245

Achtergrondvideo's

Sigiswald Kuijken en Lucia Swarts

“Speciaal voor dit concert leerde Lucia Swarts de violoncello da spalla bespelen.”

Teksten

Origineel

1. Arie (Sopran, Alt)
Du wahrer Gott und Davids Sohn,
der du von Ewigkeit in der Entfernung schon
mein Herzeleid und meine Leibespein
umständlich angesehn, erbarm dich mein!
Und lass durch deine Wunderhand,
die so viel Böses abgewandt,
mir gleichfalls Hilf und Trost geschehen.

2. Rezitativ (Tenor)
Ach! gehe nicht vorüber;
du, aller Menschen Heil,
bist ja erschienen,
die Kranken und nicht die Gesunden zu bedienen.
Drum nehm ich ebenfalls an deiner Allmacht teil;
ich sehe dich auf diesen Wegen,
worauf man
mich hat wollen legen,
auch in der Blindheit an.
Ich fasse mich
und lasse dich
nicht ohne deinen Segen.

3. Chor
Aller Augen warten, Herr,
du allmächtger Gott, auf dich,
und die meinen sonderlich.
Gib denselben Kraft und Licht,
lass sie nicht
immerdar in Finsternissen!
Künftig soll dein Wink allein
der geliebte Mittelpunkt
aller ihrer Werke sein,
bis du sie einst durch den Tod
wiederum gedenkst zu schliessen.

4. Choral
Christe, du Lamm Gottes,
der du trägst die Sünd der Welt,
erbarm dich unser!
Christe, du Lamm Gottes,
der du trägst die Sünd der Welt,
erbarm dich unser!
Christe, du Lamm Gottes,
der du trägst die Sünd der Welt,
gib uns dein’ Frieden. Amen.

Vertaling

1. Aria 
U ware God en Davidszoon
die al sinds een verre eeuwigheid
mijn pijn van hart en leden
meedogend heeft aangezien, ontferm u over mij!
En laat door uw wonderhand,
die zoveel kwaads heeft afgewend,
ook mij nu hulp en troost geschieden.

2. Recitatief
Ach! Ga niet voorbij,
u, heil van alle mensen.
U bent toch verschenen
ten dienste van de zieken en niet de gezonden.
Daarom deel ik in uw almacht;

ik zie u op de wegen
waar men
mij had willen leggen.
Neem me in mijn blindheid aan.
Ik zal niet bedaren
noch u verlaten
zonder uw zegen.

3. Koor
Alle ogen wachten, Heer,
op u, almachtige God,
en de mijne in het bijzonder.
Geef die ogen kracht en licht,
en laat ze niet altoos
in de duisternissen!
Aanstonds zal uw wenk
het geliefde middelpunt
van hun werken zijn.
Totdat u eens door de dood
ze weer denkt te sluiten.

4. Koraal
Christus, u Lam Gods,
die de zonden der wereld draagt,
ontferm u over ons!
Christus, u Lam Gods,
die de zonden der wereld draagt,
ontferm u over ons!
Christus, u Lam Gods,
die de zonden der wereld draagt,
geef ons uw vrede. Amen.

Credits

  • Publicatiedatum
    11 november 2016
  • Opnamedatum
    23 april 2016
  • Locatie
    Waalse Kerk, Amsterdam
  • Violoncello da spalla en leiding
    Sigiswald Kuijken
  • Sopraan
    Miriam Feuersinger
  • Alt
    Damien Guillon
  • Tenor
    Wolfram Lattke
  • Bas
    Christian Immler
  • Ripiënist sopraan
    Griet de Geyter
  • Ripiënist alt
    Barnabás Hegyi
  • Ripiënist tenor
    Kevin Skelton
  • Ripiënist bas
    Sebastian Myrus
  • Viool 1
    Shunske Sato, Pieter Affourtit
  • Viool 2
    Sayuri Yamagata, Anneke van Haaften
  • Altviool
    Staas Swierstra
  • Violoncello da spalla
    Lucia Swarts
  • Violone
    Robert Franenberg
  • Hobo
    Martin Stadler, Peter Frankenberg
  • Fagot
    Benny Aghassi
  • Trompet
    Robert Vanryne
  • Orgel
    Leo van Doeselaar
  • Klavecimbel
    Siebe Henstra
  • Regie en beeldmontage
    Bas Wielenga
  • Regie-assistentie
    Ferenc Soetman
  • Muziekopname
    Guido Tichelman, Bastiaan Kuijt, Micha de Kanter
  • Audiomontage en -mix
    Guido Tichelman
  • Camera
    Jochem Timmermans, Merijn Vrieling, Chris Reichgelt
  • Licht
    Zen Bloot, Gijs 't Hoen
  • Beeldtechniek
    Vincent Nuchteren, Justin Mutsaers
  • Camera-assistentie
    Robert Wijermans, Leon Mignon
  • Settechniek
    Justin Mutsaers, Chris Reichgelt
  • Datahandling
    Jesper Blok
  • Projectmanager NEP
    Peter Ribbens
  • Productie concert en opname
    Marco Meijdam
  • Interview
    Onno van Ameijde
  • Met dank aan
    Nienke Meuleman
Help ons All of Bach te voltooien Help ons All of Bach te voltooien

Help ons All of Bach te voltooien

Een groot deel moet nog opgenomen worden voordat het gehele oeuvre van Bach online staat. Dit redden we niet zonder financiële steun van donateurs. Help ons de muzikale nalatenschap van Bach te voltooien en steun ons met een gift!