Prelude en fuga in c klein

Prelude en fuga in c klein

BWV 546 uitgevoerd door Ton Koopman
Stadtkirche St. Wenzel, Naumburg, Duitsland

  • Menu
  • 1. Prelude
  • 2. Fuga

Achter de muziek

Verhaal
Verhaal
Achtergrondvideo's
Achtergrondvideo's
Credits
Credits

Een monumentaal preludium

Het belangrijkste manuscript van deze compositie is van de hand van Johan Peter Kellner.

“De liefde voor de muziek groeide bij mij met de jaren en zorgde ervoor dat velen mijn ouders wilden overtuigen mij geheel aan de toonkunst over te geven. Mijn eigen voorliefde en andere middelen leken alle tevergeefs. Toen ik ouder werd en ertoe in staat was, moest ik in hun zaak de handen uit de mouwen steken. Hoewel ik mij bekwaamde zoals mijn ouders wilden, was ik toch niet van zins mijn kleine beetje muziek aan de kant te zetten. Uiteindelijk boog mijn voorliefde de wil van mijn ouders om. Ze besloten mij de muziek als vak te laten leren.”

Dit verhaal zal veel beroepsmusici bekend in de oren klinken. Het is niet kruidenierszoon Ton Koopman die hier aan het woord is, het zijn de woorden van Johann Peter Kellner (1705-1754). Hij groeide op en werkte zijn hele leven in midden-Duitsland. Daar leerde hij ook Bach kennen, die hij zeer bewonderde. Het is dankzij leerlingen en bewonderaars zoals Kellner dat veel muziek van Bach überhaupt bewaard is gebleven. Ook het belangrijkste manuscript voor deze Prelude in fuga in c klein is van Kellners hand.

Maar zoals wel vaker met muziek die we niet in Bachs eigen handschrift hebben, leidt dat ook tot vragen. Over het monumentale preludium is iedereen het eens: dat is 100% Bach. Het vormt een stilistische en thematische eenheid. Over de fuga lopen de meningen wat uiteen: dat middendeel waarin het thema verdwijnt (en waar zelfs al het contrapunt even verdampt), is dat wel van Bach? Zou Kellner aan de fuga hebben gesleuteld? Of zou de fuga zelfs helemaal van hem zijn? In ieder geval had hij wel een Bachiaans improvisatievermogen. Toen Kellner een keer achter het orgel zat en Bach toevallig de kerk binnenkwam improviseerde hij direct een fuga op de Duitse notennamen B A C H (Bes, A, C, B).

Ook aan de Sint Wenzelkerk in het Saksische Naumburg, waar Ton Koopman deze Prelude en fuga in c klein speelde, waren leerlingen van Bach verbonden. In 1746 kreeg de kerk een fantastisch nieuw orgel, gebouwd door Zacharias Hildebrandt. Bach was niet alleen een van de keurders van het instrument, maar in 1748 werd zijn leerling (en een jaar later ook schoonzoon) Johann Christoph Altnickol er organist “Een leerling waarvoor ik mij niet behoef te schamen”, aldus Bach over Altnickol. Welke organist zou dat nou niet willen horen?

BWV
546
Titel
Prelude en fuga in c klein
Instrument
Orgel
Genre
orgelwerken
Jaartal
dateringen tussen 1716 en 1730
Bijzonderheden
Sommige onderzoekers denken dat de fuga ouder is dan het preludium.

Met dank aan

Dr. Edgar von Hinüber

Achtergrondvideo's

Organist Ton Koopman

“Hildebrandt was voor Johann Sebastian Bach dé orgelbouwer. Bach heeft dit Hildebrandt-orgel in Naumburg nog ingewijd en gekeurd.”

Teksten

Origineel

Vertaling

Credits

  • Publicatiedatum
    27 mei 2021
  • Opnamedatum
    14 september 2020
  • Locatie
    Stadtkirche St. Wenzel, Naumburg
  • Organist
    Ton Koopman
  • Orgel
    Zacharias Hildebrandt, 1746
  • Regie en beeldmontage
    Robin van Erven Dorens
  • Muziekopname
    Guido Tichelman, Bastiaan Kuijt
  • Audiomontage en -mix
    Guido Tichelman
  • Camera
    Robin van Erven Dorens, Onno van der Wal
  • Licht
    Ernst-Jan Thieme
  • Interview
    Robin van Erven Dorens, Marloes Biermans
  • Productie
    Jessie Verbrugh
  • Met steun van
    Dr. Edgar von Hinüber, St. Ingbert, Duitsland
Help ons All of Bach te voltooien Help ons All of Bach te voltooien

Help ons All of Bach te voltooien

Een groot deel moet nog opgenomen worden voordat het gehele oeuvre van Bach online staat. Dit redden we niet zonder financiële steun van donateurs. Help ons de muzikale nalatenschap van Bach te voltooien en steun ons met een gift!