Liebster Herr Jesu
BWV 484 uitgevoerd door Michaela Riener en Menno van Delft
Kasteel Amerongen, Amerongen
Achter de muziek
Zelfs de kunst moet uiteindelijk zwijgen
In dit geestelijke lied wijst Bach vooruit naar de eeuwigheid
Liebster Herr Jesu is een lied om kippenvel van te krijgen. De tekst is doordrongen van een besef van eindigheid. Alles op aarde zal uiteindelijk tot stof vergaan, zelfs de kunst zal uiteindelijk moeten zwijgen. De spreker verlangt naar het Eeuwige, want op aarde is het elke dag strijd. Pas als Jezus terugkomt op aarde, zoals voorspeld wordt in de Bijbel, is het uit met de wispelturigheid van de wereld. Daarom: waar blijft die Jezus?
Effectief is de tekst zeker, met al die herhalingen. Je zou het je makkelijk kunnen voorstellen als een rijk georkestreerde aria. Maar Bach pakt het anders aan: de stem wordt alleen ondersteund door een baspartij. Dat doet hij voor alle liederen die hij voor het Liedboek van Schemelli schreef. De liederen waren bedoeld voor huiselijke devotie.
Musicalisches Gesang-Buch G.C. Schemelli
Liedboeken voor privégebruik waren in de achttiende eeuw een belangrijke tool voor eenvoudige, huiselijke devotie. Zo verschenen van Johann Freylinghausens Geistreiches Gesangbuch maar liefst 17 edities tussen 1704 en 1734. Twee jaar later lanceerde piëtist Georg Christian Schemmel alias Schemelli zijn eigen gezangboek met niet minder dan 954 gezangen, waarvan 69 met melodie, tekstbegin en baslijn. Om de concurrentie voorbij te streven, betrok hij misschien wel de beroemdste muziekconsulent ooit, én de muziekleraar van zijn zoontje: Bach. Van de 21 originele melodieën in de bundel (BWV 439-509) worden er na intensief onderzoek nog maar drie met zekerheid toegeschreven aan de Thomascantor: BWV 452, 478 en 505; de andere zijn begeleidingen, herwerkingen en verbeteringen. Bachs precieze rol in Schemelli’s Gesangbuch zal wel altijd een mysterie blijven.
Achtergrondvideo's
Teksten
Origineel
1.
Liebster Herr Jesu, wo bleibst du so lange?
Komm doch, mir wird hier auf Erden so bange,
komm doch und nimm mich, wenn dir es gefällt,
von der beschwerlichen Bürde der Welt.
Komm doch, Herr Jesu! Wo bleibst du so lange?
Komm doch, mir wird hier auf Erden so bange.
4.
Denn mit der Welt hat man immer zur Rechten
und mit dem Teufel zur Linken zu fechten,
draußen ist Angst, und von innen ist Streit,
komm doch, mein Bruder, und gehe nicht weit.
Komm doch, Herr Jesu! Wo bleibst du so lange?
Komm doch, mir wird hier auf Erden so bange.
6.
Alles ist eitel, was unter der Sonne,
flüchtig die Freude, vergänglich die Wonne,
Herrlichkeit, Wollüste, Reichtum und Kunst,
alles ist schattiger Nebel und Dunst.
Komm doch, Herr Jesu! Wo bleibst du so lange?
Komm doch, mir wird hier auf Erden so bange.
Vertaling
1.
Liefste Heer Jezus, waar blijft u zo lang?
Kom toch, ik word hier op aarde zo bang,
kom toch en neem mij, als dat u goeddunkt,
weg uit de moeizame last van de wereld.
Kom toch, Heer Jezus! Waar blijft u zo lang?
Kom toch, ik word hier op aarde zo bang.
4.
Want rechts moet je altijd met de wereld
en links met de duivel vechten,
buiten is er angst en van binnen is er strijd,
kom toch, mijn broeder, en houd u niet verre.
Kom toch, Heer Jezus! Waar blijft u zo lang?
Kom toch, ik word hier op aarde zo bang.
6.
Alles onder de zon is ijdel,
vluchtig is de vreugde, vergankelijk het geluk,
pracht, wellust, rijkdom en kunst,
het is allemaal schimmige nevel en damp.
Kom toch, Heer Jezus! Waar blijft u zo lang?
Kom toch, ik word hier op aarde zo bang.
vertaling © Ria van Hengel, 2026
Credits
-
- Publicatiedatum
- 27 augustus 2026
-
- Opnamedatum
- 2 april 2025
-
- Locatie
- Kasteel Amerongen, Amerongen
-
- Mezzosopraan
- Michaela Riener
-
- Orgel
- Menno van Delft
-
- Calcant
- Joop Muller
-
- Regie en beeldmontage
- Onno van Ameijde
-
- Muziekopname
- Guido Tichelman, Pim van der Lee
-
- Audiomontage en -mix
- Guido Tichelman
-
- Camera
- Onno van Ameijde, Rieks Soepenberg, Joost Kuiper
-
- Licht
- Patrick Galvin
-
- Datahandling
- Stefan Ebels
-
- Assistent audioregie
- Marloes Biermans
-
- Productie
- Lisanne Marlou de Kok